• Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam porta lorem aliquam leo interdum posuere.
  • Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Aliquam 
porta lorem aliquam leo interdum posuere.

Tomasz KOMORNICKI, profesor doktor nauk rolniczych w zakresie gleboznawstwa

Drukuj
Tomasz Komornicki, syn Stefana i Marii z Goetz-Okocimskich, urodził się 21 lipca 1916 r. w Krakowie. Wychowywany i kształcony bardzo starannie, od dzieciństwa władał językami: francuskim, angielskim i niemieckim. Jego zainteresowania humanistyczne i przyrodnicze kształtowały się pod wpływem ojca, który był historykiem sztuki, docentem Uniwersytetu Jagiellońskiego, a także taternikiem, założycielem Sekcji Turystycznej Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego. Tomasz Komornicki w 1941 r. ożenił się z Marią Anną Żarską. Miał czterech synów: Jana - absolwenta Wydziału Leśnego WSR w Krakowie, obecnie zajmującego się działalnością polityczną, Andrzeja - lekarza medycyny, ortopedę, pracownika Akademii Medycznej w Krakowie, Stanisława - chemika, profesora AGH, Piotra - absolwenta Wydziału Zootechniki, który wrócił w rodzinne strony swojej matki, mieszka i pracuje w Iwoniczu, pełnił funkcję wojewody krośnieńskiego, oraz córkę Teresę - etnograf, prowadzi galerię sztuki ludowej w Krakowie.

Tomasz Komornicki po ukończeniu gimnazjum im. Bartłomieja Nowodworskiego w Krakowie, w 1934 r. rozpoczął studia na Wydziale Rolniczym Uniwersytetu Jagiellońskiego, które ukończył w 1938 r. przedstawiając pracę dyplomową „Badania nad metodą oznaczania miedzi w glebach (metoda Maąuenne i Demoussy)".
Na podstawie rozprawy „Cztery profile gleb na podłożu wapiennym i krystalicznym w Tatrach", której promotorem był prof. J. Tokarski, w 1950 r. otrzymał stopień doktora rolnictwa na Wydziale Rolniczym UJ.
W 1959 r. został docentem na podstawie dorobku naukowego i pracy „Studia nad frakcją ilastą kilku gleb podkrakowskich", Rocz. Glebozn. 8,1, 1959. W 1967 r. otrzymał tytuł profesora nadzwyczajnego, a w 1974 r. - profesora zwyczajnego
.
Po ukończeniu studiów odbył obowiązkową, roczną służbę wojskową w Szkole Podchorążych Rezerwy Artylerii we Włodzimierzu Wołyńskim, a następnie otrzymał skierowanie na trzymiesięczną praktykę do 7 Dywizjonu Wielkopolskiej Artylerii Konnej. Brał udział w bitwie pod Kutnem i w obronie Warszawy. Po zakończeniu działań frontowych powrócił do Krakowa i w październiku 1939 r. rozpoczął pracę w Zakładzie Uprawy Roślin UJ jako asystent-wolontariusz. Pod koniec okupacji w 1944 r. przyjął propozycję profesora Franciszka Górskiego pracy w tajnym uniwersytecie. Tuż po opuszczeniu Krakowa przez Niemców zgłosił się do dyspozycji Wydziału Rolniczego UJ i wkrótce po otwarciu Uniwersytetu, w styczniu 1945 r., podjął pracę w Katedrze Gleboznawstwa UJ, kierowanej przez prof. dr Juliana Tokarskiego.
Do pełnionych przez profesora Komornickiego licznych obowiązków organizacyjnych w ramach Wyższej Szkoły Rolniczej, a następnie Akademii Rolniczej. należały funkcje: kierownika Katedry Gleboznawstwa (1960-1986), wicedyrektora Instytutu Gleboznawstwa, Chemii Rolnej i Mikrobiologii (1972-1980), prodziekana Wydziału Rolniczego (1960-1962), dziekana tego Wydziału (1981-1983), a także przedstawiciela Akademii Rolniczej w Krakowie w Radzie Głównej przy Ministrze Nauki i Szkolnictwa Wyższego (1985/1986)
W 1953 r. odbył roczny staż naukowy w Instytucie Rolniczo-Chemicznym Politechniki (ETH) w Zurychu, gdzie zajmował się glebowymi minerałami ilastymi.
Opublikował ponad sto oryginalnych prac naukowych, pięć opracowań książkowych oraz kilkadziesiąt artykułów i recenzji..

W dorobku naukowym prof. Tomasza Komornickiego można wyróżnić kilka grup tematycznych. Najliczniejszą grupę tworzą prace dotyczące genezy i kartografii gleb - głównie terenów górskich do nich należy opracowanie „Gleby Tatrzańskiego Parku Narodowego. Cz. 1. Obszar Wschodni Od Doliny Białej Wody Po Kopieńee", Studia Ośr. Dok. Fizjogr. PAN 4, 1975.
Wraz z prof. B. Adamczykiem brał udział w pracach Instytutu Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa (IUNG) w Puławach nad bonitacją gleb jako konsultant klasyfikatorów i kartografów sporządzających mapy glebowe. Był autorem „Regionalnej instrukcji dotyczącej bonitacji gleb ornych terenów górzystych województwa krakowskiego i katowickiego" zamieszczonej w „Komentarzu do tabeli klas gruntów" wydanym w 1963 r. przez Ministerstwo Rolnictwa, podstawowym dokumencie służącym do przeprowadzania klasyfikacji bonitacyjnej gleb.
Na szczególną uwagę zasługują prace prowadzone przez prof. dr Tomasza Komornickiego dotyczące procesów wietrzenia skał macierzystych i efektów tych procesów prowadzących do powstawania minerałów ilastych. Badania Profesora nad minerałami ilastymi i ich połączeniami z substancją organiczną gleby (przeprowadzone pod kierunkiem prof. H. Deuela w czasie rocznego stażu w Instytucie Chemii Rolnej Politechniki w Zurychu) przyczyniły się do lepszego zrozumienia procesów tworzenia się w glebie kompleksów ilasto-próehnicznych.
Konieczność uwzględnienia wody jako ważnego czynnika wietrzenia skał stała się bodźcem do zainicjowanych jeszcze przez prof. J. Tokarskiego, a prowa¬dzonych przez dr hab. Krystyną Oleksynową, badań hydrochemicznych. Publikacje z tej dziedziny, których współautorem był prof. dr T Komornicki, obejmują piętnaście pozycji charakteryzujących skład jonowy wód tatrzańskich i jego zmienność w czasie.
Wiele pracy poświęcił Profesor opracowaniom z zakresu metodyki badań fizykochemicznych właściwości gleb, szczególnie metodzie oznaczania składu granulometrycznego gleby. Brał czynny udział w pracach nad antropogenicznym zanieczyszczeniem metalami ciężkimi gleb Plant Krakowskich, a także zasiarczeniem gleb pól górniczych i okolicy terenu kopalni siarki w Grzybowie.
W dorobku prof. dr Tomasza Komornickiego na szczególną uwagę zasługuje pięciojęzyczny słownik gleboznawczy i francusko-polski słownik rolniczy.
Osobną grupę publikacji stanowią prace przeglądowe, bibliograficzne i z zakresu historii gleboznawstwa, historii kartografii, a także historii Katedry Gleboznawstwa oraz Wydziału Rolniczego UJ i WSR w Krakowie.
Prof. dr Tomasz Komornicki był również aktywnym tłumaczem prac naukowych o bardzo różnorodnej tematyce, członkiem kolegiów redakcyjnych wielu czasopism i wydawnictw książkowych, a także niestrudzonym recenzentem publikacji prac doktorskich i habilitacyjnych oraz dorobku naukowego osób ubiegających się o tytuł doktora habilitowanego i profesora.
Po objęciu kierownictwa Katedry Gleboznawstwa w WSR w Krakowie (1960) rozpoczął rozbudowę kadry naukowej, angażując w latach 1960-1970 absolwentów Wydziału Rolniczego i starał się tak ukierunkować ich zainteresowania, by stworzyć zespół naukowców zajmujących się różnymi działami gleboznawstwa, m.in.: mikromorfologią, geochemią, genezą i geografią gleb. Był opiekunem kilkudziesięciu prac magisterskich i promotorem 8 prac doktorskich.
Prowadził zajęcia dydaktyczne na różnych wydziałach Akademii Rolniczej, a także na Wydziale Biologii i Nauk o Ziemi UJ z gleboznawstwa i geografii gleb (w latach 1953-1985). Był pedagogiem bardzo lubianym przez młodzież akademicką, która trzykrotnie przyznała mu dyplom Najmilszego Wykładowcy.
Prof. dr Tomasz Komornicki był człowiekiem wyjątkowym, o niezwykle rozległej wiedzy ogólnej, przyrodniczej i humanistycznej (biegle władał sześcioma językami) . Był także wielkim autorytetem moralnym, występował w obronie studentów wiosną 1968 r. i zimą 1981 r. W latach 1980-1989 zaangażował się w działalność społeczno-połityczną w NSZZ „Solidarność", w którym pełnił funkcję przewodniczącego Komisji Uczelnianej.
Osobny rozdział w życiu Tomasza Komornickiego stanowiła działalność w Polskim Towarzystwie Gleboznawczym, którego członkiem był od 1946 r. Sprawował w nim funkcję przewodniczącego Oddziału Krakowskiego (1964-1991) i przewodniczącego Komisji Mineralogii Gleby (1964-1975). Prawie do końca życia pracował w Komitecie Redakcyjnym Roczników Gleboznawczych. Był również członkiem Międzynarodowego Towarzystwa Mineralogicznego, Komisji Nauk Rolniczych i Leśnych oraz Komisji Ochrony Zdrowia Społecznego Krakowskiego Oddziału PAN. Brał ponadto udział (1946-1949) w pracach Konwersatorium Naukoznawczego sekcji Towarzystwa Asystentów UJ, m.in. wchodząc w skład komitetu redakcyjnego wydawanego przez nie zasopisma „Życie Nauki", które od 1950 r. ukazywało się w Warszawie jako „Życie Szkoły Wyższej".
Prof. dr Tomasz Komornicki otrzymał liczne nagrody i odznaczenia, wśród których wymienić trzeba Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski, Medal Edukacji Narodowej, Złotą Odznakę Polskiego Towarzystwa Gleboznawczego oraz Złotą Odznakę Akademii Rolniczej w Krakowie za pracę naukową, dydaktyczną i organizacyjną. Trzykrotnie wyróżniony został nagrodą Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Otrzymał również medal im. Michała Oczapowskiego przyznany przez kapitułę PAN za wybitny wkład w rozwój nauk rolniczych i leśnych.
Profesor zmarł 26 stycznia 1994 roku w Krakowie, został pochowany w rodzinnym grobowcu u w Rząsce koło Krakowa.

J. Niemyska-Łukaszuk, S. Skiba, E. Barszcz
Źródło: Profesorowie, docenci i doktorzy habilitowani Wyższej Szkoły Rolniczej-Akademii Rolniczej im. Hugona Kołłątaja w Krakowie 1959-2003, Kraków 2003
 
Reklama
Reklama